Newsletter

Zapisz się do newslettera

Uzupełnij swojego maila i bądź na bieżąco z nowościami na stronie prawosportowe.pl

ikonka fb ikonka tw

Fitness

Program treningowy, a prawo autorskie

30.11.2018

Szeroko rozumiana branża fitness jest obecnie jedną z najszybciej rozwijających się sfer aktywności fizycznej. Dostęp do klubów nigdy wcześniej nie był tak łatwy. Niemal na każdym, większym osiedlu znajduje się siłownia z podstawowym sprzętem do ćwiczeń.

 

Programy treningowe

Podobnie jest z programami treningowymi i możliwością korzystania z porad trenerów personalnych. Współpracują oni z klubami, jako pracownicy, zleceniobiorcy lub samodzielni przedsiębiorcy, jednocześnie dzieląc się swoim doświadczeniem i poradami w mediach społecznościowych. Przy tak dużej liczbie profesjonalnych podmiotów, dysponujących podobną wiedzą w określonej dziedzinie, jak bumerang wraca temat praw autorskich w odniesieniu do programów treningowych.

Analizując przedstawione zagadnienie należy wskazać, iż kluczowym aktem prawnym, zawierającym wskazówki dotyczące tej materii jest ustawa z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych[1] (ustawa).  Aby móc skorzystać z mechanizmów ochronnych zagwarantowanych ustawą, w pierwszej kolejności koniecznym jest ustalenie, czy ćwiczenie lub trening przygotowany przez trenera personalnego może być traktowany jako „utwór”. Jego definicję zawarto w art. 1 ust. 1 ustawy:

Przedmiotem prawa autorskiego jest każdy przejaw działalności twórczej o indywidualnym charakterze, ustalony w jakiejkolwiek postaci, niezależnie od wartości, przeznaczenia i sposobu wyrażenia (utwór).

Zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie podnosi się, że elementami, na które trzeba zwrócić szczególnie uwagę są działalność twórcza oraz indywidualny charakter utworu. Cecha „działalności twórczej” często określana jest mianem oryginalności. Oznacza ona, że „nie można zakwalifikować jako utworu efektu działalności wyłącznie rutynowej, szablonowej, zdeterminowanej (przez przeznaczenie, materiał, wiążące schematy), pozbawiającej twórcę swobody dokonywania wyborów”[2]. Finalna postać utworu poprzedzona twórczym działaniem autora powinna być zupełnie nowym wytworem intelektu. Przez indywidualność natomiast rozumie się, że samodzielnie wytworzony produkt może zostać uznany za utwór, jeżeli autor jest w stanie wykazać „dostatecznie doniosłe różnice w porównaniu z uprzednio wytworzonymi produktami intelektualnymi”[3].

Z pewnością zatem, jeżeli trener personalny osobiście wymyślił dany zestaw ruchów, albo zaprezentował nowy sposób wykorzystywania sprzętu do ćwiczeń, nieznany wcześniej w środowisku, to tego typu ćwiczenie zasługiwać będzie na status utworu.

 

Korzystanie z powszechnie znanych zestawów ćwiczeń

Co natomiast w sytuacji, gdy efektem pracy trenera będzie plan treningowy obejmujący zestaw określonych ćwiczeń, wykonywanych w konkretnej kolejności przez określony czas z zastosowaniem zaproponowanych przez niego przerw, które jednak są już powszechnie znane?

W takim wypadku pojawiają się spore problemy interpretacyjne, co prowadzi do konieczności rozpatrywania każdej sytuacji indywidualnie. Jeżeli bowiem taki plan zostanie zakwalifikowany w świetle ustawy jako utwór zależny (opracowanie) bądź zbiór, wówczas do jego rozpowszechniania wymagana jest bezwzględnie zgoda osoby uznanej za autora utworu pierwotnego. Ponieważ nauka prawa autorskiego nie wypracowała zadowalającej definicji „opracowania”, ustawodawca rozumie przez nie w szczególności tłumaczenie, przeróbkę, adaptację (art. 2 ust. 1 ustawy). Z kolei pod ogólnym pojęciem „zbioru” znajdują się wszelkiego rodzaju zbiory, antologie, wybory, bazy danych spełniające ustawowe cechy utworu (art. 3 ustawy).

Pomimo wskazanych wątpliwości, pomocnym może okazać się porównanie ćwiczeń składających się na program treningowy do układu choreograficznego, który został enumeratywnie wymieniony w art. 1 ust. 2 pkt 8 ustawy, jako rodzaj utworu. Specjaliści zwracają uwagę, że „tworzywem” tego typu utworu są ruch i mimika, i to właśnie one podlegają ocenie pod kątem ustawowym[4]. Zagadnienie doprecyzował w 2010 r. poznański Sąd Apelacyjny podkreślając, że „utwór choreograficzny może być przedmiotem prawa autorskiego (…). Jednakże by podlegał ochronie prawa autorskiego niewątpliwie musi posiadać cechę oryginalności i indywidualności. Nawet zresztą uznanie, iż dany rezultat korzysta z ochrony (przewidzianej ustawą – przyp. K.M.), nie oznacza, że ochroną tą objęte są wszystkie jego elementy (składniki). Dany utwór chroniony jest wyłącznie w zakresie elementów indywidualnych i oryginalnych. Pozostałe składniki utworu nie wykazujące cechy twórczości, mimo że występują w chronionym utworze, same nie są przedmiotem prawa autorskiego"[5].

Wydaje się zatem, że opracowany przez trenera personalnego program, który zazwyczaj jest zbiorem ogólnodostępnych, znanych ćwiczeń, ma szansę uzyskać ochronę jako „utwór”, bowiem stanowi swoisty układ choreograficzny z wykorzystaniem odpowiednich przedmiotów (hantle, sztangi, maty itp.). Jednakże niezbędny jest twórczy i wyjątkowy dobór owych ćwiczeń oraz zestawienie ich w taki sposób, aby całość posiadała oryginalny charakter.

Na zakończenie chciałbym raz jeszcze zaznaczyć, że kwestii poruszonych w niniejszym artykule nie można generalizować, a każdy spór rodzący się na tym polu pomiędzy trenerami personalnymi trzeba poddać indywidualnej analizie. Nie można również wykluczyć, że w celu rozwiązania patowej sytuacji niezbędnym będzie skierowanie postępowania na drogę sądową.

[1] t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1191.

[2] wyrok. Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z 20.9.2014 r., sygn. akt: I ACa 574/14.

[3] Tamże.

[4] K. Felchner, Choreografia i pantomima w prawie autorskim – zagadnienia wybrane, TPP 2007, Nr 3–4, s. 23.

[5] wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z 29.12.2010 r., sygn. akt. I ACa 975/10.

Artykuł dostępny również do słuchania jako PODCAST: [embed]https://soundcloud.com/prawosportowepl-podcast/program-treningowy-a-prawo-autorskie[/embed]

Ostatnie wpisy autora

Zobacz więcej »

Newsletter

Zapisz się do newslettera by być na bieżąco z nowościami na stronie prawosportowe.pl

About

ikonka logo

Portal prawosportowe.pl powstał w 2012 roku i od tego czasu dostarcza czytelnikom wiedzę z zakresu szeroko rozumianego prawa sportowego. Odbiorcami naszych treści są sportowcy amatorzy i profesjonalni, trenerzy, sędziowe, menedżerowie, agenci, działacze organizacji sportowych, sponsorzy. Jesteśmy po to, by pomagać i edukować w sporcie.

Portal od samego początku jest wspierany przez Kancelarię Prawa Sportowego i Gospodarczego DAUERMAN

Kontakt z nami

INFORMACJA O PRZETWARZANIU DANYCH OSOBOWYCH

Zgodnie z art. 13 ust. 1 i ust. 2 Ogólnego rozporządzenia Parlamentu i Rady Unii Europejskiej o ochronie danych osobowych z dnia 27 kwietnia 2016 r. informujemy, iż:

Serwis Obsługuje:

logo dauerman

Kontakt:

PrawoSportowe.pl Sp. z o.o.

Al. Śląska 1

54-118 Wrocław

Stadion Wrocław (Budynek Wschód, III p.)

tel. +48 693 672 258

e-mail: bok@prawosportowe.pl

Na skróty

Zapytaj prawnika » Regulamin serwisu Polityka prywatności

Polityka prywatności PrawoSportowe.pl Sp. z o.o.

  1. Zakres obowiązywania
    1. Administratorem Danych Osobowych jest PrawoSportowe.pl Sp. z o.o. z siedzibą we Wrocławiu przy Al. Śląskiej 1, 54-118 Wrocław, wpisana do Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Fabrycznej we Wrocławiu, VI Wydział Gospodarczy pod numerem KRS: 0000384634, e-mail: bok@prawosportowe.pl, tel. +48 693 672 258 (dalej: Administrator, ADO).
    2. Celem niniejszej Polityki Prywatności jest określenie działań podejmowanych przez Administratora w zakresie ochrony danych osobowych przetwarzanych, w tym zbieranych za pośrednictwem strony internetowej http://www.prawosportowe.pl.
    3. Dane osobowe to wszelkie informacje, które mogą Cię identyfikować, na przykład Twoje imię i nazwisko, numer telefonu i adres poczty elektronicznej przekazywane przez Ciebie za pomocą formularzy kontaktowych i formularzy zgłoszeń. Kiedy w poniższym dokumencie odwołujemy się do terminu „przetwarzać” albo „przetwarzanie”, mamy na myśli wszelkie czynności i operacje wykonywane na Twoich danych osobowych (np. ich przechowywanie czy analizowanie na potrzeby świadczenia Ci usługi).
  2. Informacje dotyczące ADO
    1. Kontakt z ADO może się odbywać pocztą tradycyjną na adres siedziby, mailowo lub telefonicznie. Dane kontaktowe wskazane zostały w pkt. 1.1 niniejszej Polityki Prywatności.
  3. Cel, podstawa prawna i zasady przetwarzania danych osobowych
    1. Dane osobowe osób fizycznych korzystających z formularzy kontaktowych i formularzy zgłoszeń (dalej zwanymi: Użytkownikami) przetwarzane są w celu:
      1. zawarcia i wykonywania umów w ramach usług prowadzonych przez ADO (art. 6 ust. 1 lit. b) RODO);
      2. prowadzenia działań marketingu bezpośredniego w formie e-mailowego newslettera, na podstawie udzielonej zgody (art. 6 ust. 1 lit. a) RODO);
      3. udzielenia odpowiedzi na przedstawione zagadnienie, co stanowi nasz prawnie uzasadniony interes (art. 6 ust. 1 lit. f) RODO);
      4. ewentualnego ustalenia, dochodzenia lub obrony przed roszczeniami, co stanowi nasz prawnie uzasadniony interes (art. 6 ust. 1 lit. f) RODO).
    2. Dane osobowe przetwarzane są przez następujący okres:
      1. w celu zawarcia i wykonywania umowy – przez okres prowadzenia negocjacji oraz trwania umowy, a po jej ustaniu do upływu okresów przedawnienia wszelkich roszczeń z niej wynikających,
      2. w celu prowadzenie działań marketingu bezpośredniego w formie e-mailowego newslettera – do czasu cofnięcia zgody przez Użytkownika,
      3. w celu udzielenia odpowiedzi na przedstawione zagadnienie - do czasu załatwienia sprawy, w której zostały zebrane.
    3. Podanie danych osobowych w celu, o którym mowa w pkt. 3.1 lit. a) jest dobrowolne jednakże jest warunkiem zawarcia umowy. W przypadku niepodania danych możemy odmówić złożenia Tobie oferty i zawarcia umowy.

      Podanie danych osobowych w celu, o którym mowa w pkt. 3.1. lit. b), c) jest dobrowolne. Jeżeli nie podasz danych lub nie wyrazisz zgody nie będziemy mogli w przyszłości informować Cię bezpośrednio o naszej bieżącej ofercie lub udzielić odpowiedzi na przedstawione zagadnienia.
    4. Dane osobowe Użytkowników nie są przekazywane poza teren Polski, Unii Europejskiej i Europejskiego Obszaru Gospodarczego.
    5. Dane osobowe użytkowników mogą być powierzane przez ADO do przetwarzania następującym kategoriom podmiotów: Kancelaria Radcy Prawnego Tomasz Dauerman, portale internetowe z którymi portal prawosportowe.pl współpracuje na podstawie odrębnych umów, firmy księgowe, biura rachunkowe, firmy informatyczne. Dane osobowe mogą być także udostępnione: odpowiednim organom państwowym na ich żądanie na podstawie odpowiednich przepisów prawa.
  4. Prawa osoby, której dane dotyczą
    1. Każdy Użytkownik ma prawo dostępu do treści swoich danych i otrzymania ich kopii, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych osobowych na podstawie prawnie uzasadnionego interesu oraz prawo do przenoszenia danych.
    2. Jeżeli przetwarzanie odbywa się na podstawie zgody, Użytkownik ma prawo cofnąć zgodę na przetwarzanie danych osobowych. Cofnięcie zgody nie będzie wpływać na zgodność z prawem przetwarzania, którego dokonano na podstawie zgody przed jej wycofaniem.
    3. Użytkownik ma prawo do wniesienia skargi do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych, gdy uzna, iż przetwarzanie danych osobowych narusza przepisy RODO lub inne przepisy prawa o ochronie danych osobowych.
    4. W przedmiocie realizacji swoich praw oraz cofnięcia zgody można skontaktować się z ADO przy użyciu danych wskazanych w pkt 1.1 niniejszej Polityki Prywatności.
  5. Cookies
    1. Ciasteczka (ang. cookies) to niewielkie pliki, zapisywane i przechowywane na twoim komputerze, tablecie lub smartphonie podczas gdy odwiedzasz różne strony w internecie. Ciasteczko zazwyczaj zawiera nazwę strony internetowej, z której pochodzi, „długość życia” ciasteczka (to znaczy czas jego istnienia), oraz przypadkowo wygenerowany unikalny numer służący do identyfikacji przeglądarki, z jakiej następuje połączenie ze stroną internetową.
    2. W związku z udostępnianiem zawartości serwisu internetowego prawosportowe.pl stosuje się  tzw. cookies, tj. informacje zapisywane przez serwery na urządzeniu końcowym użytkownika, które serwery mogą odczytać przy każdorazowym połączeniu się z tego urządzenia końcowego, może także używać innych technologii o funkcjach podobnych lub tożsamych z cookies. Opisane w niniejszym punkcie Polityki Prywatności, informacje dotyczące cookies mają zastosowanie również do innych podobnych technologii stosowanych w ramach naszych serwisów internetowych. Pliki cookies (tzw."ciasteczka") stanowią dane informatyczne, w szczególności pliki tekstowe, które przechowywane są w urządzeniu końcowym użytkownika serwisu internetowego prawosportowe.pl. Cookies zazwyczaj zawierają nazwę domeny serwisu internetowego, z którego pochodzą, czas przechowywania ich na urządzeniu końcowym oraz unikalny numer.
    3. Pliki cookies wykorzystywane są w celu:
      1. tworzenia statystyk, które pomagają zrozumieć, w jaki sposób użytkownicy serwisu korzystają ze stron internetowych, co umożliwia ulepszanie ich struktury i zawartości,
      2. utrzymania sesji użytkownika serwisu internetowego (po zalogowaniu), dzięki której użytkownik nie musi na każdej podstronie serwisu ponownie wpisywać loginu i hasła"
    4. W ramach serwisu internetowego prawosportowe.pl możemy stosować następujące rodzaje plików cookies:
      1. "niezbędne" pliki cookies, umożliwiające korzystanie z usług dostępnych w ramach serwisu internetowego, np. uwierzytelniające pliki cookies wykorzystywane do usług wymagających uwierzytelniania w ramach serwisu,
      2. pliki cookies służące do zapewnienia bezpieczeństwa, np. wykorzystywane do wykrywania nadużyć w zakresie uwierzytelniania w ramach serwisu,
      3. pliki cookies, umożliwiające zbieranie informacji o sposobie korzystania ze stron internetowych serwisu.
    5. W wielu przypadkach oprogramowanie służące do przeglądania stron internetowych (przeglądarka internetowa) domyślnie dopuszcza przechowywanie plików cookies w urządzeniu końcowym użytkownika. Użytkownicy prawosportowe.pl serwisu mogą dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących plików cookies. Ustawienia te mogą zostać zmienione w szczególności w taki sposób, aby blokować automatyczną obsługę plików cookies w ustawieniach przeglądarki internetowej bądź informować o ich każdorazowym zamieszczeniu w urządzeniu użytkownika serwisu internetowego. Szczegółowe informacje o możliwości i sposobach obsługi plików cookies dostępne są w ustawieniach oprogramowania (przeglądarki internetowej). Niedokonanie zmiany ustawień w zakresie cookies oznacza, że będą one zamieszczone w urządzeniu końcowym użytkownika, a tym samym będziemy przechowywać informacje w urządzeniu końcowym użytkownika i uzyskiwać dostęp do tych informacji.
    6. Wyłączenie stosowania cookies może spowodować utrudnienia korzystanie z niektórych usług w ramach naszych serwisów internetowych, w szczególności wymagających logowania. Wyłączenie opcji przyjmowania cookies nie powoduje natomiast braku możliwości czytania lub oglądania treści zamieszczanych w serwisie internetowym prawosportowe.pl z zastrzeżeniem tych, do których dostęp wymaga logowania. Poniżej informacja jak wyłączyć pliki cookie w przeglądarce:
      Jak wyłączyć pliki cookie w przeglądarce ?
  6. Postanowienia końcowe
    1. ADO dokłada wszelkich starań, aby zapewnić wszelkie środki fizyczne, techniczne i organizacyjne ochrony danych osobowych przed ich przypadkowym czy umyślnym zniszczeniem, przypadkową utratą, zmianą, nieuprawnionym ujawnieniem, wykorzystaniem czy dostępem, zgodnie ze wszystkimi obowiązującymi przepisami.
    2. ADO zastrzega sobie prawo do zmiany treści niniejszej Polityki Prywatności.