ModernSportFoundation.org WszystkoDlaKlubu.pl TrainingCompensation.com

Możliwość prewencyjnego zatrzymywania niebezpiecznych kibiców – wyrok Europejskiego Trybunału Praw Człowieka

22 października 2018 roku w Europejskim Trybunale Praw Człowieka zapadł wyrok, który może być istotny dla środowisk kibicowskich oraz wszelkich podmiotów z nimi związanych, czyli przede wszystkim czołowych klubów polskiej ligi i organizatorów rozgrywek, tj. Ekstraklasy S.A., PZPN, wojewódzkich ZPN.

Sprawa dotyczyła aresztowań trzech duńskich kibiców (nazywanych dalej „skarżącymi”, gdyż to na podstawie ich skargi sprawa trafiła pod jurysdykcję Trybunału) w dniu 10 października 2009 r. na ponad siedem godzin, podczas ich pobytu w Kopenhadze celem obejrzenia meczu piłki nożnej między reprezentacją Danii a reprezentacją Szwecji. Władze zatrzymały skarżących, aby zapobiec potencjalnym wybrykom chuligańskim. Ci bezskutecznie ubiegali się o odszkodowanie przed sądami duńskimi na podstawie bezprawnego pozbawienia ich wolności na czas dłuższy, niż pozwalało na to duńskie prawo.

Stan faktyczny

W dniu 10 października 2009 r. skarżący przebywali w Kopenhadze, aby obejrzeć mecz piłki nożnej między Danią a Szwecją. Duńska policja zdawała sobie sprawę, że grupy chuliganów z obu krajów podróżują w celu podejmowania walk między ze sobą. W związku z tym planowano aresztować i ukarać inicjatorów walk, jeśli miały miejsce, lub zatrzymywać inicjatorów przed rozpoczęciem bójek, aby im zapobiec.

Po południu rozpoczęła się pierwsza znacząca walka pomiędzy duńskimi i szwedzkimi kibicami na placu Amagertorv w centrum Kopenhagi, w wyniku której aresztowano pięć lub sześć osób, w tym skarżących. Wszyscy skarżący przebywali w areszcie przez ponad siedem godzin, nie zostali oskarżeni o żadne przestępstwo karne.

Próba dochodzenia odszkodowania w sądach krajowych

Skarżący wnieśli skargę odszkodowawczą przed duńskie sądy, twierdząc, że ich aresztowanie było bezprawne, ponieważ miało charakter prewencyjny i przekroczyło sześć godzin, czyli limit czasowy przewidziany w prawie duńskim dotyczący zatrzymania w celu zapobiegania niebezpieczeństwu lub zakłócaniu porządku publicznego.

Dowódca operacji policyjnej wyjaśnił, że policja najpierw starała się nawiązać dialog z kibicami w okolicach południa i zatrzymała ich dopiero później, gdy wybuchło pierwsze starcie. Ponadto policja brała pod uwagę sześciogodzinny limit tymczasowego aresztowania i nie chciała stosować go przedwcześnie, gdyż skarżący mogliby wrócić do bójek wieczorem, w czasie trwania meczu. Sytuację monitorowano nieprzerwanie aż do północy, kiedy centrum Kopenhagi uspokoiło się, a policja uznała, że zatrzymani mogą zostać zwolnieni, gdyż minęło zagrożenie wznawiania walk.

Sąd miejski ustalił, że policja nie przekroczyła swoich uprawnień zatrzymując skarżących, gdyż do jej obowiązków należy zapobieganie zagrożeniom bezpieczeństwa publicznego, które w tej sytuacji było konkretne i realne oraz dało się je powiązać ze skarżącymi jako inicjatorami walk. Ponadto uznał, że przekroczenie terminu było uzasadnione okolicznościami, biorąc pod uwagę zakres, czas trwania i uporządkowany charakter walk. Sądy wyższej instancji były podobnego zdania i konsekwentnie odrzucały roszczenie odszkodowawcze skarżących.

Postępowanie przed Europejskim Trybunałem Praw Człowieka

8 czerwca 2012 roku trójka Duńczyków złożyła skargę do ETPCz twierdząc, że ich zatrzymanie było bezprawne, ponieważ przekroczyło termin określony w prawie krajowym, a zwłaszcza, że nie było uzasadnione zgodnie z art. 5 ust. 1 lit. b lub c (prawo do wolności i bezpieczeństwa) Europejskiej Konwencji Praw Człowieka.

Trybunał uznał, że tymczasowe aresztowanie skarżących mieściło się w ramach drugiej części Artykułu 5 ust. 1 c, który pozwala na zatrzymanie “jeżeli istnieje uzasadnione podejrzenie popełnienia czynu zagrożonego karą lub jeśli jest to konieczne w celu zapobieżenia popełnienia takiego czynu”.

Przed wyciągnięciem tego wniosku Trybunał uznał za konieczne wyjaśnienie i dostosowanie swojego wnioskowania do tego przepisu. W szczególności uznał, że druga część tego przepisu, a mianowicie “kiedy jest to konieczne, w celu zapobieżenia popełnienia takiego czynu”, może być postrzegana jako odrębna podstawa dla tymczasowego pozbawienia wolności, poza ramami postępowania karnego.

Co do wskazanego przepisu możliwe jest więc zastosowanie pewnej elastyczności w stosunku do stanu faktycznego, jednakże powinna być ona ograniczona przez gwarancje wynikające z Artykułu 5 ust. 3 i 5 EKPCz, z których wynika wymóg legalności pozbawienia wolności, tj. przestępstwo lub zagrożenie popełnieniem przestępstwa musi być konkretne, a organy władzy potrafią wskazać, że dana osoba najprawdopodobniej byłaby zaangażowana w przestępstwo.

Trybunał uznał również za słuszne ustalenia sądów krajowych, że skarżący zostali zatrzymani, ponieważ policja miała wystarczający powód by sądzić, że podżegali oni innych do rozpoczęcia walki ze szwedzkimi kibicami, powodując konkretne i bezpośrednie zagrożenie dla porządku publicznego i bezpieczeństwa. Sądy krajowe przywołały konkretne miejsce (plac Amagertorv i Ogrody Tivoli), czas (popołudnie 10 października 2009 r.) i potencjalne ofiary (zgromadzeni w tamtym miejscu w tamtym czasie kibice piłki nożnej i inne osoby znajdujące się w tamtym miejscu w tamtym czasie). Władze przedstawiły zatem dowody w celu wykazania, że zatrzymanie skarżących miało na celu powstrzymanie ich przed mającymi nastąpić z ich udziałem czynami chuligańskimi.

Na koniec Trybunał uznał, że mniej rygorystyczne środki nie wystarczyłyby do zapobieżenia wybuchowi bójek, o czym świadczy to, że zanim wybuchła pierwsza walka, policja bardzo ostrożnie i łagodnie podchodziła do grup kibicowskich chcąc uniknąć starć, zwłaszcza poprzez próby nawiązywania dialogu z kibicami. Policja zadbała również o zatrzymanie tylko tych osób, które w ocenie organów zostały uznane za podżegaczy i stanowiły bezpośrednie i konkretne zagrożenie dla bezpieczeństwa publicznego.

Podsumowując, Trybunał stwierdził, że skarżący zostali zwolnieni w odpowiednim momencie, tzn. gdy tylko ryzyko walk kibicowskich minęło, a także że ich zatrzymanie trwało nie dłużej niż było to konieczne, aby uniemożliwić im podżeganie do przemocy. Sądy duńskie zachowały sprawiedliwą równowagę między prawem skarżących do wolności a istotną kwestią zapobiegania chuligaństwu i dlatego prewencyjne zatrzymanie skarżących nie stanowi naruszenia Artykułu 5 ust. 1 EKPCz.

Artykuł również do słuchania w formie Podcastu:

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Powiązane wpisy

Opublikowane w

Przepisy dotyczące transferów w PZPS

Okienko transferowe w polskiej siatkówce dobiega końca. Wydawać by się mogło, że czasu na ewentualne zmiany barw klubowych jest sporo, aczkolwiek zważywszy na potencjalne negocjacje, spory, tudzież kwestie formalne związane z transferem, właśnie teraz wybija ostatni dzwonek.

Czytaj dalej Przepisy dotyczące transferów w PZPS
Opublikowane w

Naruszenie zasad konkurencji w sporcie na przykładzie Światowej Federacji Pływackiej

Pod koniec ubiegłego roku Włoska Federacja Pływacka (ISF) planowała zorganizowanie turnieju „Energy for Swim”, w którym zawodnicy i zawodniczki rywalizowaliby indywidualnie, bez reprezentowania swoich federacji krajowych. W grudniowych zawodach przeprowadzonych w Turynie miały wziąć udział największe światowe gwiazdy, rywalizujące nie tylko o wynik sportowy, lecz również o pokaźne nagrody finansowe. Wydarzenie to miało stać się pierwszym krokiem dla utworzenia nowej międzynarodowej ligi pływackiej.

Czytaj dalej Naruszenie zasad konkurencji w sporcie na przykładzie Światowej Federacji Pływackiej

O autorze

Jacek Bargieł

Jacek Bargieł

Student piątego roku prawa na Wydziale Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytetu Wrocławskiego. Zainteresowania: prawo sportowe, prawo handlowe, prawo Unii Europejskiej.

Wpisy autora

Opublikowane w

Maksymalne wynagrodzenie dla zawodników NBA

Niedawno opisałem mechanizm obliczający minimalne wynagrodzenie dla zawodników NBA, Liga jest jednak ściśle uregulowana i również górna granica wysokości płac została szczegółowo nakreślona.

Czytaj dalej Maksymalne wynagrodzenie dla zawodników NBA
Opublikowane w

System emerytalny dla byłych zawodników NBA

Początki systemu emerytalnego
Pod względem finansowym, czołowe ligi amerykańskiego sportu słyną przede wszystkim z oferowania ogromnych zarobków swoim zawodnikom, jednak równie ważne jest to, jak władze rozgrywek troszczą się o sportowców po tym, gdy ci kończą już swoje kariery. Czołowi przedstawiciele NFL, NHL, MLB czy wreszcie NBA od pewnego czasu kładą bardzo duży nacisk, by ludzie poświęcający całą swoją młodość uprawianiu wyczynowego sportu, byli przygotowani do życia, gdy tegoż sportu im zabraknie.

Czytaj dalej System emerytalny dla byłych zawodników NBA
Opublikowane w

Minimalne wynagrodzenie dla zawodników NBA

Minimalne wynagrodzenie dla zawodników NBA jest określone w CBA i służy temu, by każdy zawodnik miał zapewnione określone standardy, właściwe dla najlepszej koszykarskiej ligi świata. Jak wszelkie „widełki” finansowe w NBA, również minimalne wynagrodzenie jest określane na podstawie BRI, a bezpośrednio – jako pewien ułamek salary cap.

Czytaj dalej Minimalne wynagrodzenie dla zawodników NBA

Zobacz więcej »

Serwis obsługuje:

Dauerman

Kontakt z nami:

PrawoSportowe.pl Sp. z o.o.
Aleja Śląska 1
54-118 Wrocław
Stadion Wrocław (Budynek Wschód, III p.)
tel. +48 693 672 258
e-mail: bok@prawospotowe.pl

Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Fabrycznej we Wrocławiu, VI Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, numer KRS 0000384634, NIP 8992720232, REGON 021539145, kapitał zakładowy 15.000,00 zł

RODO Sport

Masz do nas pytanie z zakresu wdrożenia nowej polityki ochrony danych osobowych "RODO"? Wypełnij poniższy formularz, odpiszemy tak szybko jak to będzie możliwe.